Borsada yapay zeka şirketleri: değer zincirinin katmanları

“Yapay zeka hissesi” tek bir şirket türünü ifade etmez. Bu alan; çip üreticilerinden bulut sağlayıcılarına, model geliştiricilerinden yazılım şirketlerine uzanan bir değer zincirinden oluşur. Her katmanın iş modeli ve riski farklı görünse de şirketler aynı büyüme beklentisine bağlı olabilir.

1. Donanım ve çip

Değer zincirinin temelinde, modellerin eğitilmesi ve çalıştırılması için gereken işlemciler bulunur. Nvidia bu katmanın en bilinen şirketlerinden biridir. Çipleri üreten dökümhaneler ile üretim ekipmanı sağlayan şirketler de aynı katmanda değerlendirilir. Yapay zeka yatırımlarındaki büyüme bu şirketlerin talebini doğrudan etkilediği için piyasa beklentileri de yüksek olabilir.

2. Altyapı ve bulut

Donanımı satın alıp veri merkezine kuran ve hesaplama gücünü kiralayan büyük bulut sağlayıcıları. Bu şirketlerin çoğu için yapay zeka gelirin tamamı değil, büyüyen bir kalemidir. Yapay zeka tarafı beklentiyi karşılamasa bile diğer iş kolları ayakta kalır; bu, katmanın riskini görece dağıtır. Karşılığında yapay zeka büyümesinden aldıkları pay da seyrelir.

3. Model geliştiricileri

Bu katmanda temel yapay zeka modellerini geliştiren ve eğiten şirketler yer alır. Bu şirketlerin önemli bir bölümü halka açık olmadığı için yatırımcılar alana çoğunlukla ortaklık kuran veya sermaye sağlayan halka açık şirketler üzerinden dolaylı biçimde erişir. Böyle bir yatırımın model geliştiricisine doğrudan ortaklık anlamına gelmediğini bilmek gerekir.

4. Uygulama katmanı

Yapay zekayı kendi ürününe gömen yazılım şirketleri. Burada ayırt edici soru şudur: yapay zeka bu şirketin gelirini gerçekten artırıyor mu, yoksa yalnızca tanıtım diline mi girmiş? Fark, çeyreklik sonuçlarda gelir kaleminin gerçekten büyüyüp büyümediğine bakılarak anlaşılır.

Görünmeyen risk: aynı bahsi dört kez oynamak

Değer zincirinin her katmanından bir hisse almak, ilk bakışta çeşitlendirme gibi görünebilir. Ancak bu şirketlerin tamamı yapay zeka yatırımlarının büyümeyi sürdüreceği beklentisinden etkilenir. Harcamaların yavaşlayacağı düşüncesi güçlendiğinde farklı katmanlardaki hisseler aynı anda değer kaybedebilir. Bu nedenle çeşitlendirme yalnızca şirket sayısına değil, yatırımların bağlı olduğu ekonomik etkenlere göre değerlendirilmelidir.